Kadınlar üçlemesi: 27. Harf

"La 27ème lettre"
Senaryo: (Stephen) Desberg
Ressam: Will (Maltaite)
Yayıncı: Dupuis / Aire Libre / 1990
Çeviri ve düzenleme: SToktan

"Bütün bu ciddiyetsizlik için bedel ödenmesi gerekiyordu; Bu yüzden kader bize kara bıyıklı kötü bir adam gönderdi."

Will'i Tif ile Tondu'ya attığı ölümsüz imzası ile herkes artık tanıyor sanırım. Şimdi bir de üstadın bunun ötesindeki dünyasına bakalım. Rosy'den sonraki 11 Tillieux senaryosu Tif ile Tondu albümünün ardından Stephen Desberg çalışmaları Will'in çizimleri ile beraber 1991 tarihli 39. kitaba kadar sürer ve iki usta birlikte (hattâ 1988'den itibaren) diziyi başka ellere teslim ederek farklı rüzgârlarla yelken açarlar.

62 yaşına kadar çocuklar ve gençler için çizen Will, bu noktada yönünü edebî-erotik yetişkin grafikromanlarına çevirecektir. Artık rengin daha büyük önem taşıdığı panellerde 'kadınları seven Will' vardı.

"Le Jardin des désirs" (Arzular Bahçesi), Desberg ile, 1989.
"La 27ème lettre" (27.Harf), Desberg, 1990.
"L'Appel de l'enfer" (Cehennemin Çağrısı), Desberg ile, 1993.

2000 yılında Rudi Miel'in yazdığı L'arbre des deux printemps'ı ne yazık ki bitiremeden aramızdan ayrılmıştı.

Bu eserlerinde iyi bir ressam olduğunu gösteren Will, renkler ve malzeme ile fovist, dışavurumcu bir duyarlılıkla çalışırdı.

Tif ve Tondu #15

Tif Zıplıyor (Tif rebondit) Sayı 15 / 1969 Dupuis/Marcinelle, ön basım: Journal de Spirou no: 1566-1587 (1968), Yazan: Rosy (Maurice Rosy), Çizen: Will (Willy Maltaite), Çeviri: SToktan

Tif ve Tondu, Yeşil Madde (Görülen lüzum üzerine)

Tif ve Tondu (Tif et Tondu)

Yeşil Madde (La matière verte)

#14 / Dupuis / 1969

Çizen; Will, Senaryo; Rosy

Türkçe çeviri ve yazılar; SToktan

Tif ve Tondu (bizde Tif ile Tontu), Fernand Dineur tarafından yaratılan bir Belçika kökenli çizgiroman dizisidir. Dizide zaman içinde çeşitli yazarlar ve çizerler çalışmıştır fakat bunlar arasında en tanınanı ve romana asıl karakterini veren çizgilerin sahibi Will'dir (Willy Maltaite, 1927 - 2000). Yazar olarak da Maurice Rosy, Maurice Tillieux ve Stephen Desberg ile birlikte üretmişlerdir.

◄ 1950 tarihli Le Journal de Spirou'dan

Tif ve Tondu, iki dost ve ortak maceracı ve dedektiftirler. Dünyanın dört bir yanında çeşitli gizemli, kimi zaman da bilimkurgusal olayları, çözmeye çalışırlar. Sipru'nun Zorglub'u (Zorgub) gibi, onların da zaman zaman devreye giren bir kötü adamı vardır; Monsieur Choc (Mösyö Şok, bizde ise Maskeli).

1957 tarihli Le Journal de Spirou'dan ►

Dizinin başlangıcı 1938, "Le Journal de Spirou" iledir. 1954 - 1997 arasında ise 45 orijinal albüm yayınlanmıştır. Dizi bütün hayatı boyunca aralıklı olarak Spirou'da da yayınını sürdürmüştür.

◄ 1974 tarihli Le Journal de Spirou'dan

Tif kel kafalı ya da sinekkaydı traşlıdır ama adı Fransız argosunda "saç" anlamına gelir. Tersine Tondu ise saç sakal birbirine karışmış olmasına karşın adı "traşlı" anlamındadır.

Elimdeki en eski yerli Tif ve Tontu baskısı, Bilge Şakrak'ın nisan 1967 tarihli Arkadaş - Yeni Resimli Güneş Haftalık Mecmua sayı 7, 8, 9 (cilt 3). Hafızam beni yanıltmıyorsa, ilk iki cilt de diğer Tif ve Tondu öyküleri olmalı diye tahmin ediyorum. aynı sene ve daha sonrasında yine Bilge Şakrak yayını Red Kit'lere ise dolgu olarak basılmıştır. Bunlardan tespit ettiklerim;

Dupuis sıra no / orj. adı / orj. baskı tarihi / Türkçede adı / yayın yeri / yılı
#04 La main blanche, 1956 (Beyaz El'e Karşı) / Red Kit, 1969-70
#05 Le retour de Choc. 1958 (Maskelinin Esrarı) / Arkadaş. 1967
#06 Passez muscade, 1958 (Maskelinin Firarı) / Arkadaş, 1967
#08 La villa du Long-Cri, 1966 (Uzun Çığlık Villası) / Red Kit, 1970
#09 Choc au Louvre, 1966 (Maskelinin Dönüşü) / Red Kit, 1969
#10 Les fleches de nulle part, 1967 (Meçhul Ok'un Esrarı) / Red Kit, 1970
#11 La Poupée Ridicule, 1968 (Gülünç Taş Bebek) / Red Kit, 1969
#12 Le réveil de Toar, 1968 (Uyanan Dev) / Red Kit, 1970
#13 Le grand combat, 1968 (Büyük Doğuş) / Red Kit, 1970
#14 La matiere verte, 1969 (Yeşil Madde) / Red Kit, 1970

*Bu başlığın ilk yayın tarihi 6.Ağustos.2011'dir.

*İşbu listeyi yeniden ve 'düzgün' şekilde dilimize kazandırmak olan bana ait serüveni tamamlanmakla birlikte, yeni bir merhaleye zıplama gereği hasıl olmuş görünmekte. Özellikle de 15. kitabın 14. (Yeşil Madde) kitabın devamı sayılabileceği ve üstelik Maurice Rosy'nin yazdığı son senaryo olması sebebiyle, vazife tabiatıyla kaçınılmaz bir hâl almıştır. Cümle âlem işite!...

Tif ve Tondu, Büyük Kavga

Büyük Kavga (Le Grand Combat) Sayı 13 / 1968 Dupuis/Marcinelle, ilk yayınlanışı: no 1501 Journal de Spirou (1967), Yazan: Maurice Rosy, Çizen: Will (Willy Maltaite), Çeviri: SToktan

Tif ve Tondu, TOAR'ın Uyanışı

TOAR'ın Uyanışı (Le réveil de Toar) Sayı 12 / 1968 Dupuis/Marcinelle, ilk yayınlanışı: no 1474 Journal de Spirou (1966), Yazan: Maurice Rosy, Çizen: Will, Çeviri: SToktan

Tif ve Tondu, Aptal Bebek

Aptal Bebek
(La Poupée Ridicule)
Sayı 11 / 1968 Dupuis, ilk yayınlanışı: n^o 1432 Journal de Spirou (1965)
Yazan: Maurice Rosy
Çizen: Will
Çeviri: SToktan

Bu sefer sahilde kiraladıkları villadalar, yerleşmeye çalışıyorlar huzur içinde bir tatil yapmak ve son maceraları "Meçhûl Ok"u kaleme almak üzere... Ama ne oluyor? Ne olduğunu tahmin edebiliyorsunuz. Her zamanki gibi pişmiş aşa su katan birileri çıkar ve şu aptal TV'de Sinema tanıtımlarında olduğu gibi: "Ve macera başlar!"...

Tif ve Tondu, Meçhûl Ok

Meçhûl Ok
(Les Flèches de nulle part)
Sayı 10 / 1967
Yazan: Maurice Rosy
Çizen: Will
Çeviri: SToktan

Kahramanlarımız yine huzur içinde evlerine dönme şansını elde edemeyecekler, yeni bir esrarengiz vak'aya ister istemez teslim olmak sanki onlar için kaçınılamaz bir hâl gibi. Biz de kendilerine elimizden geldiğince yardımcı olalım bâri.

Tif ve Tondu, Şok Luvr'da

Tif ve Tondu, 
Şok Luvr'da
(Choc au Louvre)
Kitap 09 / Dupuis / 1966
Çizen; Will, Senaryo; Rosy
Türkçe çeviri ve düzenleme; SToktan

İki kafadar bu sefer de şüpheli bir trafik kazasının şahidi olur ve bununla birlikte, ortaya çıkan soru işaretlerinin karşılıklarını bulmak için harekete geçmek zorunda kalırlar. Tahmin edilebileceği üzere, bu taşın altından da kedi gibi dokuz canlı kötü adamımız Bay Şok çıkacaktır.

Dostlarımız sevenlerini yine meraklı bir maceraya sürükleyecekler kendileriyle birlikte. Valla ben işimi yaptım, o maceradan da yeni döndüm, şimdi sıra sizde... :)

Tif ve Tondu, Uzun Çığlık Villası

Tif ve Tondu, 
Uzun Çığlık Villası

(La villa du Long-Cri)

Kitap 08 / Dupuis / 1966

Çizen; Will, Senaryo; Rosy

Türkçe çeviri ve düzenleme; SToktan

Dostlarımız yine kafa dinlemek ve serüvenlerini kaleme almak üzere davet edildikleri şehirden uzak bir yerdeki bir villaya giderler ama sorunlar orada da peşlerini bırakmayacaktır. Haydi bakalım!

Tif ve Tondu, Tam Gaz!

Tif ve Tondu, Tam Gaz!
(Plein Gaz)
Kitap 07 / Dupuis / 1959
Çizen; Will, Senaryo; Rosy
Türkçe çeviri ve düzenleme; SToktan

Bu hikâyenin daha önce yayınlanmadığına ilişkin kesin bir fikrim yok. Eğer yayınlanmadıysa, bu ilk olacak. Otomobil teknolojisinde ciddî sıçramaların yapıldığı, bunun paralelinde de sanayide öncü rol oynayan araba yarışı sporlarında ilginin yoğunlaştığı yıllar. Will ve Rosy üstadlar da bu realiteye kayıtsız kalmamışlar ve işte bir güney Amerika rallisi, kahramanlarımızla birlikte...
GAZLAYINIZ BAKALIM!

Tif ve Tondu, El Çabukluğu Marifet

Tif ve Tondu, El Çabukluğu Marifet
(Passez muscade)
Kitap 06 / Dupuis / 1958
Çizen; Will, Senaryo; Rosy
Türkçe çeviri ve düzenleme; SToktan

Bu hikâye, arşivimde bulunan daha önce de sözünü ettiğim, Bilge Şakrak'ın nisan 1967 tarihli Arkadaş - Yeni Resimli Güneş Haftalık Mecmua cilt 3'de 'Maskelinin Firarı' olarak çevrilip yayınlanmış olan macera...

... ve her kim çevirmişse pek de fena yapmamış olmakla birlikte, kitabı orijinal boyuttan yerli boyuta getirmek için uygulanan kesip biçmeler esnasında, Mr.Yer6'nın tezini bir kez daha doğrulayan, balona sığmama nedeniyle bol miktarda 'kısaltmalar'la dolu bir çeviri çalışması olduğunu da belirtmeliyim.

◄ Masada tepegözün arkasındaki Bay Şok kaskına dikkat! Sol alt köşedeki kahve fincanı ve sağ yukarı doğru izmarit dolu kül tablası usta hakkında fikir veren bâzı objeler.

Tamamı 45 kitap olan serinin dördüncü renkli-türkçe 'taraviri'si olarak bu eğlenceli hikâyeyi de seveceğinizi umuyorum. Bakın bakalım...