Toth & Infantino

1 / 5

Sayfa 1

2 / 5

Sayfa 2

3 / 5

Sayfa 3

4 / 5

Sayfa 4

5 / 5

Sayfa 5

❮ ❯

"Jacque Cocteau's Circus of the Bizarre" Creepy #125 (Şubat 1981) Warren / "El circo grotesco de Jacque Cocteau" Creepy #23 (Mart 1981) Toutain Editor / Yazan : Roger McKenzie / Çizen : Carmine Infantino / Çinileyen : Alex Toth / Çeviren : SToktan.

Harry & Ölesiye Koşmak - Jones & Corben

1 / 8

Sayfa 1

2 / 8

Sayfa 2

3 / 8

Sayfa 3

4 / 8

Sayfa 4

5 / 8

Sayfa 5

6 / 8

Sayfa 6

7 / 8

Sayfa 7

8 / 8

Sayfa 8

❮ ❯

Harry Vampirella (Warren) #32/1974 Renkli Comix International (Warren) #3/1975 Renkli Vampirella (Warren) #83/1979 S/B

Dead Run (Ölesiye Koşmak) Vampirella (Warren) #32/1974 Renkli Comix International (Warren) #3/1975 Renkli Creepy (Harris) #146/1985 S/B

  Jeff Jones

Richard Corben  

Tasfiye Süreci - Jones & Heath

1 / 10

Sayfa 1

2 / 10

Sayfa 2

3 / 10

Sayfa 3

4 / 10

Sayfa 4

5 / 10

Sayfa 5

6 / 10

Sayfa 6

7 / 10

Sayfa 7

8 / 10

Sayfa 8

9 / 10

Sayfa 9

10 / 10

Sayfa 10

❮ ❯

Process of Elimination (Tasfiye Süreci), CREEPY #83/1976-Ekim, yazan: Bruce Jones / çizen: Russ Heath / çeviren: SToktan.

Eserin aynı zamanda Warren sansürüne bir küçük örnek teşkil etmesi sebebiyle çeviriyi Russ Heath'ın orijinal çinilemesi üzerinden yaptım. Bizde yayınlanmamış ve dijital Creepy arşivindeki baskısı bile pek nitelikli olmayan bu Bruce Jones hikâyesi farklı hislere yöneltebilecek yapıda.

Ceset Hırsızı

Sinemada, çizgili yada çizgisiz edebiyatta korkuyla ilk kez nasıl yüzleştiniz, hatırlıyor musunuz? Korku insanın ilk ve en eski duygusu. Bu nedenle ona karşı kimsenin tarafsız tutum takınabileceğini düşünemiyorum. Ya ona tutkunsunuzdur, ya da yanına bile yaklaşamazsınız. Aynı şekilde korku edebiyatı ve sineması da sizin için ya bir vazgeçilmezdir veya ondan nefret edercesine uzak durursunuz... Ama asla kayıtsız kalamazsınız.  Yani şöyle bir şey yoktur: "Ehem! korku filmlerini özel bir yere oturtamam, hani olursa belki seyrederim, benim için ayrı bir önem arzetmez". Bunu birinden duyduysanız, bilin ki yalandır!

İlk korktuğunuz filmi ve kitabı da işte bu nedenle mutlaka hatırlayacaksınızdır, aksi taktirde öylesine rahatsız olmuşsunuzdur ki, onu bir daha hiç hatırlamamak maksadıyla bilinçaltınızın da altında bir yerlere tıkıştırmışsınızdır... Ama bu yine de unuttuğunuz anlamına gelmez.

Ben bu soruyu kendime yeni sormuş değilim ama geçenlerde beni korkutan ilk çizgihikâyenin bir gotik edebiyat uyarlaması olduğu ve bir de sinema versiyonunun bulunduğunu üstelik bunların ikisini de bilmediğimi fark edip, bu eksikliği gidermek üzere kolları sıvadım.

Söz konusu filmi Youtube'da, hikâyeyi içeren kitabı da Kadıköy Nezih'te buldum. Ayrıca sanırım bir klasik olduğu için internette önemli bir e-kitap sitesinde orijinal metine de eriştim.

İlk baskı kapağını yanda gördüğünüz The Body Snatcher / Ceset Hırsızı'ndan bahsediyorum tabi, İskoç yazar Robert Louis Stevenson'ın 1884'de yayınlanan kısa hikâyesinden. Ünlü yazarın bizdeki tanınmışlığı Dr Jekyll ve Mr Hyde ile Define Adası'yla sınırlı olduğu için pek bilindiğini sanmadığım bu eseri, gördüğüm kadarıyla ilk defa Can Yayınları'ndan 2012'de 'Dr. Jekyll ve Mr. Hyde ve Diğer Fantastik Öyküler' adı altında, gotikromantik dizisi bünyesinde çıkmış.

Hikâyeye konu olan karakterler, anatomist cerrah Robert Knox ve onunla bağlantılı olarak seri cinayetler mahkûmu Burke ve Hare adlı şahısların gerçek yaşamlarından esinlenilerek yaratılmışlar. Knox'un adı yerine 'Mr. K----' kullanılarak hikâyenin gerçekle bağlantısı afişe edilmemiş. Ayrıntısına fazla girmek istemesem de, aslında öykünün adı az çok kendini ele veriyor yukarıda açıkladığım karakterlerle yanyana getirildiğinde.

Eserin sinemaya uyarlanması işini ise 1945 yılında düşük bütçeli korku filmlerinin ünlü yapımcısı Val Lewton yapmış. Yönetmen koltuğunda ise henüz gençliğinde Robert Wise var. Wise'ın 3. yönetmenlik çalışması bu film. Oyuncular arasında ise Boris Karloff ve nispeten küçük bir rolde Bela Lugosi'yi birlikte görmek ise ayrı bir hoş durum.

Film kitaba göre farklar içeriyor tabi. Kısaca örneklemek gerekirse, öncelikle karakterlerde kaydırmalar var, Knox'dan sadece ve açık adıyla 'söz ediliyor'. Kitapta 'çok tanınan' olarak ifade edilen kadın karakter, filmde sokak şarkıcısı -muhtemelen kör- kıza dönüştürülmüş ve bir dramatik unsur olarak değerlendirilmişken, zamanın Hollywood filmlerinde bir zorunlulukmuş gibi tıkıştırılan şarkılı pasajları da böylece halletmişler. Filmdeki bir ilave dramatik unsur da kötürüm kız çocuk. "Böyle kör-topal bu film nereye gider?" demeyin, usta oyuncular ve Robert Wise'ın başarılı yönetimi sayesinde hikâyenin rahatsız edici boyutu ile başarılı şekilde harmanlanarak bu dar bütçeli prodüksiyondan iyi bir gotik korku filmi yaratılmış.

Eğer henüz seyretmediyseniz, benim gibi günümüz korku sinemasının kanrevan içinde ve özel efekte boğulmuş halinden yorulmuş olanlara ayrıca iyi gelecektir.

Ceset Hırsızı'nın çizgi uyarlaması ise aslında bir Warren klasiği. Eserin Creepy #7'de şubat 1966'da yayınlanan, Archie Goodwin'in uyarlaması ile tarzın usta çizeri Reed Crandal'ın elinden çıkma, 8 sayfaya sığdırılmış hali. Bu kısa çizgihikâye ülkemizde 1968'de Korku magazin sayı 39 - 40'da ikiye bölünerek ve daha sonra 1971'de Dehşet #2'de birleştirilerek, 'Ceset Hırsızları!' adı altında yayınlanmıştı. İşte aklımdan hiç çıkmayan o son kareyi büyük ihtimalle Korku magazin'deki karşılaşmamızdan (İstiklâl caddesinde bir kaldırım satıcısı ya da kioskdan babama aldırdığımı bile) hatırlıyorum.

Eser bunca kısaltmaya rağmen ruhundan fazla kaybetmeden ustaca çizgileştirilmiş. Yukarda madem bahsettik, filmde sokak şarkıcısına dönüşen kız, burada 'çiçekçi kız' olarak karşımıza çıkıyor. Goodwin'in uyarlaması bana kurgusu itibariyle daha ziyade filmdenmiş izlenimi verdi. Gerçi Goodwin'in anlatıcı metinlerini orijinal İngilizce metinde aradığımda bir çok birebir ya da benzer cümlelerle karşılaştığımı, yani asıl metine sadık kalınmaya da çalışıldığını söylemeliyim.

Bu uyarlama için kaynak olarak asla yukarda sözünü ettiğin iki eski yayını önermiyorum elbette. Saçma sapan çevirilerini aşağıda verdiğim kendi çevirimle ya da Lâl Kitap'ın o muhteşem baskısındaki Ayşe Özlem Zaimoğlu'nun çevirisiyle karşılaştırıp biraz eğlenmek istiyorsanız başka tabi...

Yeri gelmişken Lâl kitabın bu önemli yayınından söz etmeden geçmek olmaz. Eerie ve Creepy'nin DarkHorse tarafından yeniden hayata kazandırılan Koleksiyon serisinin ilk ikişer kitabını 2011'de yayınlayarak bu önemli açığı kapatmak üzere harekete geçtiler. Ben iki serinin de 1. kitaplarını aldım, kalitesini gördükten sonra 2. leri de en kısa zamanda almaya kararlıyım. Zaten bu hizmetin (ben buna ticaretten ziyade hizmet gözüyle bakıyorum artık) sürebilmesi için de alıcısının olması gerekiyor.

Bu üç ayrı platformdan okumayı -eğer isterseniz- geriye doğru yapmanızı öneriyorum. Çizgihikâye, film, orijinal kısahikâye sırasıyla, tatmin edici bir sonuç alacağınızı düşünüyorum, benim gibi. Orijinal ve uyarlamalar arasındaki küçük final farkları da ayrıca değerlendirme gerektirebilir. Kendi çevirim, orijinal Goodwin metinine mümkün olduğunca sadık kalarak, tamamen kişisel nedenlerle, sırf bu keyfi yaşamak için, bu üçlü okuma sürecinde yapılmıştır. (Lâl Kitap kızmaz umarım)

[ CESET HIRSIZI'NI iNDiRiN ]

Jenifer

Yazan, Bruce JONES
Çizen, Bernie WRIGHTSON
1974 / 10 sayfa

Korku temalı çizgi hikâyeciliğinde önemli bir kilometre taşı oluşturan Jenifer, Warren Creepy'de yayınlandığı sene bizde de Korku dergisi içeriğinde yer almıştı. Çeviri kalitesi her zamanki gibi zayıf olmakla birlikte, kibarca "sadeleştirilmişti" diyeyim, isterseniz basitleştirilmiş olduğunu da söyliyebiliriz. Böylece Jones'un edebi ölçülerdeki metni doğal olarak ciddî hasara uğramıştı.

Bir süredir Dark Horse tarafından klasik hikâyelerle desteklenmiş olarak yeniden yayınlanmaya çalışılan Creepy'de öyküyle karşılaşınca, ben de Jenifer'i yeniden ele alıp bir çevirmeye çalışayım dedim. Dokunaklı bir korku öyküsü çevirmek ayrı bir duygu yoğunluğu yaratıyor. Zaten çok beğendiğim usta kalemlerin yarattığı bu hikâyeyi daha da çok sevdim böylece. Umarım sizde seversiniz.

[ iNDiRiNiZ ]

Orijinal hikâye siyah-beyazdır ancak daha sonra Wrightson'a ait bir mini derleme dizide (Master of the Macabre) renklendirilmişi de yayınlanmıştı. Bu yayının elimde bulunan kalitesi düşük bir taramasından "geliştirerek" hoş bir kapak da yapmaya çalıştım.

* Ayrıca not olarak; "Masters of Horror" adlı TV dizisi bünyesinde ünlü İtalyan yönetmen Dario Argento tarafından da oldukça iyi yorumlanmıştı Jenifer. Sonrasında bu TV filmini bulup seyretmeniz de hoş olacaktır. (Benim bulup seyrettiğim gibi, mümkün; sezon 1 / epizot 4).

Korku Magazin, sayı 75 - 1969

Korku Magazin

sayı 75 / 7.Ocak.1969 / 100 kuruş / 32 sayfa

Canavar Avcıları ("To Slay a Dragon!" Eerie #11, 1967/Warren - öykü: Archie Goodwin, çizim: Jeff Jones)

Güzel vampir: Carmilla (Tefrika edilen hikâye)

Ölüm Havuzu

İnsan Avcısı (Tefrika edilen hikâye)

Frankenstein'in Lâneti ("Curse of Frankenstein" Famous Films #2, Curse of Frankenstein/Horror of Dracula, 1964 / Warren - yazan ve çizenler veya bu iki ünlü Hammer Films prodüksiyonunun uyarlamasını yapanlar: Russ Jones, Joe Orlando)

Kâbus Adası

[ iNDiRMEK iÇiN TIKLAYIN ]

* İçerikteki "Frankenstein'in Lâneti" adlı öykü, James Warren tarafından yayınlanmış kısa ömürlü ve bugün pek de hatırlanmayan "Famous Films" dizisinden alınma (İlk kitap "Horror of Party Beach" resmen filmden üretilmiş fotoroman idi. Çok da kötü bir film).

İkinci sayı ise, iki adet klasiğe ayrılmış ve çizer olarak Joe Orlando ile daha nitelikli bir iş üretmeye çalışmışlar. 1957 Hammer yapımı "The Curse of Frankenstein"de baş rol oyuncuları Peter Cushing ve yaratık olarak da Christopher Lee'yi çizgi olarak izlemek pek hoş olmuş.

Korku Magazin, sayı 74 - 1968

Korku Magazin
sayı 74 / 24.aralık.1968 / 100 kuruş / 32 sayfa

[ iNDiRMEK iÇiN TIKLAYIN ]

Gümüş Kefen ("A Silver Dread Among the Gold" Creepy #24, 1968 - öykü: George Hagenauer & Bill Parente, çizim: Tony Willamsune (Asıl adı; Tony Tallarico. İlk başta; Tony Willamson. Al Williamson'un ayrıldığını çaktırmamak için bir küçük hile olduğu tahmin ediliyor. Böyle şeyler sade bizde olmuyor demek.)
Güzel vampir: Carmilla (Tefrika edilen hikâye)

Kara Bulutun Esrarı

Ölümle Randevu
Kesil El (Tefrika edilen hikâye)

Uğursuz Bataklık

Uğursuz Davetiye ("The Invitation" Creepy #8, 1966 - öykü: Englehart, Jones & Whitman, çizim: Manny Stallman)