1 Kasım 2012 Perşembe

Manuel Montano 4 - Miguelanxo Prado

Manuel Montano
El pintalabios de hebra de lino
"Keten İpliğin Dudak Boyası"
Miguelanxo Prado & Fernando Luna

[ MONTANO ] 
(Linkler tam kitap dosyası olarak değiştirilmiştir)

 Kısa Montano dosyası;

Yaradılış
"Manuel Montano iki kere doğdu. İlki, 23 Ekim 1981'de sabahın ikisinde, RNE Radio 3 radyo istasyonunda oldu. sıska ve kıllı bir bebekti. Vaftiz babası; Fernando Luna, sokak  müzisyeni ve şair.

Montano Radyo 3 gecelerinde bir süre kaldı, tâ ki, 1988'in baharında, Norma Editorial'in "Cairo" dergisinin özel kliniğinde ikinci kez vücut bulana kadar. Bu sefer vaftiz babası Galiçyalı Miguelanxo Prado idi, resmî olarak ressam."
(* İspanyol vikipedi'den aktardım)
- / -
"7 yıldır sadece kendi metinlerimle çizgiroman yapıyordum (başlangıçtaki Tino Fernández Maceiras ile olan küçük işbirliğimiz dışında). Ve merak ediyordum, acaba bu kişisel bir 'saflık' seçimi mi idi, yoksa acaba başkalarının hikâyelerini resimleyerek anlatma yetersizliğimi gizlemeye çalışmak mıydı? Ve böylece denemeye karar verdim.

Mimarlık öğrenciliği günlerimden beri, 80'li yıllardan efsanevi Radyo 3'ün (bizdeki gibi :) * ç.n.) Carlos Faraco ve Fernando Luna  tarafından yapılan, sınıflandırılamayan gece programı Tris, tras, tres'i dinlerdim. Bir takım küçük dokundurmalar ve kısa hikâyelerdi içeriği. Bunlardan biri, başrolünde Manuel Montano adlı tuhaf bir dedektifin olduğu, onun bir grup arkadaşı ve tanınmış yeraltı isimlerinin de yer aldığı programdı.

Karakterin ve onun dünyasının bir versiyonunu bu yıllar boyunca farkında olmadan kafamda oluşturmuş olmak gibi bir avantaja sahiptim. Bir gece saat 3'de, yine bir program bitiminde, Fernando Luna'yı aradım ve Montano ile arkadaşlarını çizgiroman karakterlerine dönüştürmeyi teklif ettim. Eğlenceli ve sürükleyici bir işbirliği oldu. Sonucu bu kitaptır ve bu uzun ve yakın dostluk."
(* Prado'dan aktardım)



Aşağıda Radyo 3 Manuel Montano skeçlerinden bir örnek var. Acele etmez dinlerseniz, Montano'nun sesini kırk yıldır biliyormuşcasına tanıyacaksınız. :) Damlayan musluk ise cabası;

14 Ekim 2012 Pazar

Manuel Montano 3 - Miguelanxo Prado

Manuel Montano
El caso de la piscina
"Havuz Vak'ası"
Miguelanxo Prado & Fernando Luna
Üçüncü hikâye ile dedektifimiz yola devam ediyor.
(Linkler tam kitap dosyası olarak değiştirilmiştir)

5 Ekim 2012 Cuma

İstanbul'da Bir Hançer - Zentner / Pellejero


Dieter Lumpen - Un puñal en Estambul
(İstanbul'da Bir Hançer)
Yazan: Jorge Zentner
Çizen: Rubén Pellejero
1985

Bir zamanlar Joker diye iyi bir dergi vardı. İçeriğinde İspanyol ve Frankofon işlerden örnekler de yer alıyordu. Muhtemelen Tommiks, Teksas veya Teks yayınlamadıkları için kapanıp gitti. Geçenlerde 'Dieter Lumpen' dizi hikâyelerinin, 'Un puñal en Estambul' adlı olanını bulduğumda, Joker'deki çeviriyle karşılaştırmak istedim. Şaşırtmayacak şekilde yer yer abartılı ifadeler, yer yer de yanlışlar içeriyordu (genelde olduğu gibi, istisna yaratmayarak). Bu kadar uğraştıktan sonra kendi çevirimi balonlayayım da boşa gitmesin bari dedim ben de.

Batılıların elinden çıkan İstanbul çizimlerini severim. Bunun ötesinde, bu hikâyeler bize farklı konularda veri de sağlar (meselâ oryantalizmi gözlemlemek ve anlamak gibi), bu nedenle ayrıca önemserim. Arjantin'li yazar Jorge Zentner ve birlikte çok sayıda eser verdikleri İspanyol çizer Rubén Pellejero'nun, Kahramanı Dieter Lumpen olan kısa hikâyeler dizisinin İspanya baskılarında ilk bölümünü oluşturan 'İstanbul'da Bir Hançer' onlardan biri.


Bence siz de bir göz atın, biliyor ya da bilmiyor olsanız da...

25 Eylül 2012 Salı

4 Çizer 4 Öykü 4

4 ÇİZER 4 ÖYKÜ #4 (+13)

Uygunsuzluk (Intransigeance) - Carlos Gimenez
*
Gece Yarısı (Night Time) - Michael Cho
*
Sivilceli Sik (Spotty Dick) - Leo Baxendale
*
Murphy Kanunu (Murphy's Law) - Don Marshall



4 üstaddan bir diğer 4 derleme ve çevirim daha.

17 Eylül 2012 Pazartesi

Manuel Montano 2 - Miguelanxo Prado



Manuel Montano
El caso del Gran Chung-On
"Büyük Chung-On Vak'ası"
Miguelanxo Prado & Fernando Luna

İkinci hikâye ile Montano'ya devam ediyoruz...

(Linkler tam kitap dosyası olarak değiştirilmiştir)



28 Ağustos 2012 Salı

Jenifer


Yazan, Bruce JONES
Çizen, Bernie WRIGHTSON
1974 / 10 sayfa

Korku temalı çizgi hikâyeciliğinde önemli bir kilometre taşı oluşturan Jenifer, Warren Creepy'de yayınlandığı sene bizde de Korku dergisi içeriğinde yer almıştı. Çeviri kalitesi her zamanki gibi zayıf olmakla birlikte, kibarca "sadeleştirilmişti" diyeyim, isterseniz basitleştirilmiş olduğunu da söyliyebiliriz. Böylece Jones'un edebi ölçülerdeki metni doğal olarak ciddî hasara uğramıştı.

Bir süredir Dark Horse tarafından klasik hikâyelerle desteklenmiş olarak yeniden yayınlanmaya çalışılan Creepy'de öyküyle karşılaşınca, ben de Jenifer'i yeniden ele alıp bir çevirmeye çalışayım dedim. Dokunaklı bir korku öyküsü çevirmek ayrı bir duygu yoğunluğu yaratıyor. Zaten çok beğendiğim usta kalemlerin yarattığı bu hikâyeyi daha da çok sevdim böylece. Umarım sizde seversiniz.


Orijinal hikâye siyah-beyazdır ancak daha sonra Wrightson'a ait bir mini derleme dizide (Master of the Macabre) renklendirilmişi de yayınlanmıştı. Bu yayının elimde bulunan kalitesi düşük bir taramasından "geliştirerek" hoş bir kapak da yapmaya çalıştım.

* Ayrıca not olarak; "Masters of Horror" adlı TV dizisi bünyesinde ünlü İtalyan yönetmen Dario Argento tarafından da oldukça iyi yorumlanmıştı Jenifer. Sonrasında bu TV filmini bulup seyretmeniz de hoş olacaktır. (Benim bulup seyrettiğim gibi, mümkün; sezon 1 / epizot 4).

13 Ağustos 2012 Pazartesi

Joe Kubert (1926 - 2012)

Bir üstadı daha kaybettik...
18.Eylül.1926 - 12.Ağustos.2012

2 yorum:


  1. Adam hatır için topu topu bir macerasını çizmiş, üstelik iş yoğunluğundan yan karakterlerin hiç biri maceraya dahil edilmemiş ama Tex okuyucuları hemen sahiplenmişler Kubert’i. Texseverlerin başı sağ olsun diyen bazı yorumlar okudum… :)

    Karalama defteri görüntüsünde, çinilenmeden eskiz çizimler tarzında basılmış Yossel ve Wietnam 1965 gibi iki enteresan çalışmasını incelemeye doyamamıştım. Çizgilerin başı sağ olsun…

    (Gabby)
    YanıtlaSil
    Yanıtlar




    1. Eğer yanlış bilmiyorsam, Tex'i çizerken amaç Amerikan pazarına çıkmak olduğu için, Claudio Nizzi yan karakterleri Amerikalılara nasıl izah edebileceklerini kestiremeyince, Tex'i yalnızlaştırmayı uygun görmüş. :) Hoş bir durumdur yani...

      Dediğiniz gibi bir çok değerli işinin hiç biri hakkında fikir sahibi olmayan geniş bir kitle, sanatçıyı Tex çizeri olarak tanıyor, bunu ben de gözlemleyip epey güldüm. (Güleriz ağlanacak halimize vaziyeti.)

      Hatırlattığınız çalışmalarına ek olarak, ben de 1997 Eisner ve Harvey ödüllü büyük eseri "Fax from Sarajevo" yu söylemek isterim. SAF Comics'in kurucusu Ervin Rüstemagiç'in, dostu olan Kubert'e savaş sırasında Saraybosna'dan çektiği faks dökümantasyonunun temel alınmasıyla ortaya çıkan can yakıcı bir eserdir. (Rüstemagiç, Tex'i de yayınlayan ve aynı zamanda Kubert'in işi alması için aracı olan kişidir. :) ) Çevrilmesi hem dil hem de yapısal olarak zor olmasa, bir cesaret kolları sıvamak isterdim doğrusu. Epey de uzundu eser.
      Sil

5 Ağustos 2012 Pazar

Hom - Carlos Gimenez


1974, 48 sayfa

Hom, İngiliz bilimkurgu yazarı Brian W. Aldiss'in "Hothouse" (Sera), Fransızca baskısı "Le Monde Vert" (Yeşil Dünya) adlı, 1962'de Hugo ödülü almış olan kitabının bir uyarlaması.

Aldiss bu eserinde farklı uzak bir gelecekte, bitkilerin hakim olduğu, dev bir seraya dönüşmüş yeşil bir dünyayı anlatıyor. Korkunç yırtıcıların farklı yetenekler geliştirdiği bu gelişimin sonucunda insan, boyutu ve bilgisiyle bu ormanda hayatta kalabilmek için zorlu bir mücadele vermek zorundadır.
Önemli bir yazar ve yine önemli bir çizerin kalemlerinden dökülmüş bu güzel eseri daha önce verdiğim 3 bölümü kaldırıp, 4. bölümle birlikte tüm kitabı bazı ufak tefek düzeltmeler de yapmış olarak paylaşıyorum.

20 Temmuz 2012 Cuma

Manuel Montano - Miguelanxo Prado (+13, +103 IQ)


Manuel Montano
El manantial de la noche
"Gecenin Kaynağı"
Miguelanxo Prado & Fernando Luna

Türkçe yayınlanmış tek Prado "Trazo de Tiza" (Okyanusta Beyaz Bir Nokta) sansür bantlı da olsa, sanatçıyı tanımak için önemli bir fırsat olmuştu.

[ Bkz: Prado'ya Sansür! ]




Biraz sıkıntılı olan bu işi, orijinal İspanyolca ve Fransızca, İngilizce çevirilerle, ama İspanyolca asıl metne sadık kalmaya çalışarak yaptım. Bu arada İngilizce metindeki bir-iki komik çeviri hatası, 'demek onlarda da oluyormuş' diye düşünmeme neden oldu ('makina'yı bilgisayar olarak çevirmiş, halbuki ortada bilgisayar falan yok, bilmeye de gerek yok, masada daktilo duruyorken, bu epey güldürdü, -böyle hatayı düşmanıma bile dilemem).
Umarım ben de benzeri saçmalıklar yapmamışımdır da, bir şeye benzemiştir. 

[ MONTANO ]
(*Linkler tam kitap dosyası olarak değiştirilmiştir)

Kitabın adı ve çevirmiş olduğum bu ilk hikâyesi olan "Gecenin Kaynağı"nı beğenirseniz, diğer bölümlere devam etmeyi düşünüyorum. Yani yorumlarınız önemli.


* Bu bloğu kurma gerekçelerimden biri, her türden bağnazlığa boğulmuş bir takım kitlesel yapılardan uzak durup, nitelikli işlerle uğraşmak ve gerçek çizgiseverlerle paylaşmaktı (Artık belki de temel gerekçe oldu). +103 IQ (Türkiye ortalaması) uyarısını, mizah ve sanat anlayış ve olgunluğundan yoksun, kaba ve itham edici yorumlar almaya başlamış olmam nedeniyle koymuş bulunuyorum. Yine bu nedenle yorumlara da denetim kısıtlaması getirmek zorunda kaldım istemeden de olsa. Yanlış anlaşılmasın, dostlar kusura bakmasın...
(Bu notu blog başlığına çıkarsan iyi mi olacak ne?)